Tôi ngồi lọt thỏm giữa đống rác

Nực cười thay là tôi cũng ít khi để ý xung quanh mình có nhiều rác như thế nào cho đến khi có người đem rác để làm cái gọi là nghệ thuật thì tôi mới giật mình. Cô bé hướng dẫn đưa tôi đi tham quan một vòng không gian ngập ngụa rác này và cho hay cái ranh giới giữa rác, đồ bỏ đi, với vật dụng, đồ xài được, là cực kì mong manh. Phải lắm, trong đống tác đã qua xử lý và chẳng chút xú uế, lại có tính nghệ thuật này, có hàng tá món đồ có thể xài ngon lành. Tôi cười và bảo em chắc hôm nào tôi cầm cái kệ để giày te tua ở nhà để đổi lấy kệ giày còn rất đẹp, lại bằng kim loại chắc chắn gấp mấy lần cái kệ ọp ẹp tôi đang xài. Rồi có mấy con khủng long mô hình, mấy cái bàn, mấy cái ghế, những bộ đồ, … tất cả đều còn xài được.

Tôi ngồi phịch xuống cái ghế ngay đó, em bảo tôi nghệ sĩ thực hiện tác phẩm này cũng mong người đến triển lãm ngồi vào chỗ cái bàn, cái ghế trước đống rác ấy, để nhìn ngắm, rồi cảm nhận và rồi để nhận ra là chính chúng ta, từng ngày, đang bị rác ‘nuốt chửng’ như thế nào. Ô hô, chúng ta làm gì biết chuyện ấy cơ chứ? Nhưng bạn nhìn xem, chỉ trong năm ngày và cũng đã qua chọn lọc lại rồi mà rác vẫn còn chất đống, và đây chỉ mới là số ít từ những người sẵn sàng ‘góp rác làm nghệ thuật’, nhưng số này cũng đã vượt quá kỳ vọng ban đầu của người tổ chức. Trong khi rác đã vượt quá đầu thì ta làm gì, ta còn mải bận rộn mua sắm, chi tiêu, rồi cứ thế thải ra mà chẳng suy nghĩ. Đằng sau mỗi đống rác là hàng đống tiền được chi ra để kích thích tiêu dùng, để bảo bạn mua đi, xài ngay đi, sống là không được chờ đợi, phải xài liền. Tiếp theo đó là vứt ngay đi, mày lỗi mốt quá rồi, sống là không chờ đợi, mày còn chờ gì mà xài cứ thứ giẻ rách ấy nữa?

Nếu các bạn còn nhớ cách đây không lâu, tôi từng bảo tôi dành thời gian để tìm hiểu xu hướng và cái tôi nhận ra là mọi xu hướng xảy ra đều đánh vào những nỗi sợ và ham muốn của con người. Gần đây trong một bài viết về Big Data (dữ liệu lớn) có đoạn:

“Trên cơ sở những số đo ấy có thể hiểu chính xác bạn là ai, bạn có mong muốn và nỗi sợ hãi nào, và cuối cùng là bạn sẽ hành xử như thế nào.”

Nếu căn cứ vào bài viết này cùng những gì tôi tìm hiểu, cái gọi là xu hướng sẽ ngày ít khả năng xảy ra ngẫu nhiên, nó xảy ra là do người nắm giữ và biết khai thác dữ liệu bày ra. Mong muốn và nỗi sợ có thể biến hóa ở nhiều dạng khác nhau nhưng sợ là sợ, muốn vẫn là muốn. Với 1 lượng dữ liệu cực lớn và độ chính xác của nó ngày càng cao, người có trong tay và biết sử dụng nó có khả năng dẫn dắt đám đông đi theo hướng họ muốn. Hành vi rồi sẽ bị điều khiển dựa trên kích thích những ham muốn và sợ hãi của đám đông . Sẽ không có cái gọi là xu hướng. Chỉ có những tính toán và thời điểm thực hiện chúng.

Nó liên quan ra sao đến rác?

Tôi tin sẽ có những người biết khai thác dữ liệu lớn cho những mục tiêu tốt, nhưng tôi cho rằng số người khai thác chúng để thúc đẩy chúng ta tiêu dùng, tiêu dùng và tiêu dùng hơn nữa còn nhiều hơn. Bằng mọi cách, người ta sẽ đẩy chúng ta vào chỗ không xài thêm không được, ta bị điều khiển mà không hay. Rác thải tăng lên là chuyện không có gì phải bất ngờ. Vậy thì rốt cuộc phải làm sao để giảm bớt rác? Ở quy mô to lớn nào đấy, tôi không biết. Với cá nhân tôi, hay cô bé hướng dẫn tôi, chúng ta ý thức được cách mình tiêu thụ đang ảnh hưởng đến môi trường ra sao. Việc giảm bớt rác thải được chúng tôi thực hành qua những hoạt động hằng ngày như

  • Bớt dùng ly nhựa khi mua nước/cafe mang đi, có ly giấy hoặc dùng đồ dùng cá nhân để chứa đựng
  • Tự mang theo bình nước
  • Đề nghị không dùng ống hút nhựa trong quán xá
  • Hạn chế sử dụng túi nilon, càng ít càng tốt
  • Bớt mua sắm những cái không cần, gửi đồ cũ cho người cần hơn là vứt đi
  • Khuyến khích người khác cùng thực hiện
  • Ưu tiên sửa chữa đồ đạc hơn là mua mới
  • Tham gia những chương trình như triển lãm này và chia sẻ lại những gì mình biết

Về big data, bạn có thể đọc ở đây:http://bit.ly/2ijfWLe

Minh Nhật

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

Powered by WordPress.com.

Up ↑

%d bloggers like this: